CMAS Wereld Kampioenschap fotografie 2026

Voorbereiding en vertrek naar Bali

Tijdens de prijsuitreiking van het OBK krijg ik onverwachts het nieuws dat ik me gekwalificeerd heb voor deelname aan het WK in Bali. Die eerste vreugde is echter van korte duur. Ik heb namelijk al een duikreis naar Scapa Flow geboekt in dezelfde periode als het WK en mijn model, Mike Pellens, moet misschien nog een medische ingreep ondergaan. De komende twee maanden blijft onze deelname dus erg onzeker.

Na overleg met mijn medereizigers kunnen we de reis naar Scapa Flow verplaatsen naar volgend jaar en ook Mike krijgt goed nieuws. De vliegtickets en het verblijf in het resort kunnen eindelijk geboekt worden. We besluiten om al een week voor het WK naar Bali te reizen. Zo kunnen we acclimatiseren en de wedstrijdlocaties alvast verkennen.

Toevallig heb ik tijdens de zomervakantie ook al een duikreis naar Bali gepland, samen met mijn vrouw en kinderen. We verblijven dan weliswaar in een heel andere regio (Candidasa en Tulamben), maar het schetst toch al een goed beeld van wat we in Bali kunnen verwachten.

Eind september is het dan eindelijk zover. Op de luchthaven ontmoeten we Raphaël Bechet en Joke Dockx, het fototeam dat door Lifras is afgevaardigd. Ook John en Nancy van het Nederlandse team zitten op onze vlucht. Na een lange, vermoeiende vlucht komen we aan in Denpasar. De taxi van het Nederlandse team is nergens te bespeuren, dus rijden ze met ons mee. Ons minibusje zit nu wel goed vol. Na een dolle rit van ruim vijf uur komen we 's avonds laat aan in het Pondok Sari resort in Permuteran. Na een snelle maaltijd in het restaurant volgt een welverdiende nachtrust.

Op verkenning

De volgende ochtend willen we natuurlijk meteen het water in. In het duikcentrum van Karang Divers zijn we duidelijk niet de enige WK-deelnemers. Het is al behoorlijk druk en de komende dagen neemt die drukte alleen maar toe.

Het duikcentrum is wel goed georganiseerd. Iedere ochtend worden de kisten met duikmateriaal al buiten klaar gezet en de duikpakken opgehangen. De bootduiken vertrekken telkens om 9, 12 en 14 uur. De kantduiken kunnen we flexibel plannen in overleg met de gidsen. Wij kiezen meestal voor een bootduik om 9 en 12 uur, gevolgd door een kantduik om 15 uur.

In de aanloop naar het WK duiken we uitsluitend op de vier officiële wedstrijdlocaties:

• Biorock (kantduik): Een enorm kunstrif bestaande uit diverse artistieke sculpturen. Op de metalen constructies wordt de groei van het koraal actief gestimuleerd met behulp van elektriciteit afkomstig van zonnepanelen.

• Prana Reef (kantduik): Een ondiep koraalrif met een zandbodem. Een typische 'muckdiving' locatie, ideaal voor het spotten van naaktslakken.

• Biowreck (bootduik): Een indrukwekkende koraalkolonie die naar schatting meer dan 1000 jaar oud is, omringd door een gevarieerd koraalrif. De naam is afkomstig van een kunstrif in de vorm van een wrakje.

• Napoleon Reef (bootduik): Een prachtig traditioneel rif met indrukwekkende gorgonen en sponzen.

De eerste duiken vallen wat tegen. De voorbije dagen heeft het stevig gewaaid, waardoor de golven over het strand rollen. Het zicht is beperkt en het water zit vol zanddeeltjes: allesbehalve ideale omstandigheden voor onderwaterfotografie. Onze duikgids doet bovendien weinig moeite om interessante onderwerpen te zoeken.

Raphaël en Joke hebben een privégids geboekt en hun gids Joe is duidelijk een veel betere spotter. Aangezien we vaak samen duiken, kunnen Mike en ik daar ook een beetje van meeprofiteren. Joe bedenkt trouwens nog een geweldig plan. Het duikcentrum heeft drie grote boten en één kleinere. Die laatste wordt enkel gebruikt als de grotere boten helemaal volgeboekt zijn. Bij de inschrijving laten we ons telkens achteraan op de lijst zetten. Als de bootduik in de loop van de dag volgeboekt raakt, mogen wij automatisch met de kleine boot mee. Zo niet, dan sluiten we gewoon aan bij de grotere boot. Het plan werkt. Bijna de hele week kan Team Belgium met de kleine boot mee. Lekker rustig en relaxed.

Na een week duiken hebben we de vier locaties uitgebreid verkend en weten we goed welke mogelijkheden ze bieden. Op de kantduiklocaties kiezen we voor macrofotografie en op de bootduiklocaties voor groothoek. Bij deze laatste locaties staat regelmatig wat stroming. Dat is zeker niet onoverkomelijk, maar wel iets om rekening mee te houden. Bij modelfotografie is het voor het model dan erg lastig om ter plaatse te blijven hangen.

Met de kleine boot kunnen we af en toe op een andere plaats duiken. Tegen het einde van de week hebben we de vier wedstrijdlocaties wel gezien en is wat afwisseling zeker welkom. Bij Close Encounters zien we opvallend veel vissen. We spotten zelfs een haai in de diepte en ook een schildpad kruist ons pad.

Als extraatje doe ik deze week ook nog een paar nachtduiken en een mandarijnvisduik. Na enkele mislukte pogingen in het verleden, slaag ik er nu eindelijk in om een koppel parende mandarijnvisjes te fotograferen.

Openingsceremonie en technische meeting

Op maandag 5 oktober begint het officiële programma met de inschrijving en de technische meeting. De deelnemers kunnen hier vragen stellen om onduidelijkheden in het reglement te verhelderen. Daarna worden de teams via loting aan de beschikbare boten toegewezen en wordt de volgorde van de duiklocaties bepaald. De meeting verloopt redelijk chaotisch, maar uiteindelijk belanden we in groep 4 en delen we de boot met het team uit Chili.

De openingsceremonie start met een parade van alle teams door het resort. Elk land wordt bijgestaan door twee scholieren. De ene draagt een bordje met de naam van het land en de andere de vlag. Het meisje dat ons team begeleidt is nog erg jong en lijkt een beetje overdonderd door het hele gebeuren. Na een reeks speeches door de prominenten worden we getrakteerd op een optreden met traditionele Balinese danseressen en muzikanten. Tenslotte wordt de start van het kampioenschap ingeluid met de gong en vuurwerk.

Oefendag

Op de parking naast het duikcentrum is ondertussen een mini WK-dorpje opgebouwd. Centraal staat een grote tent opgesteld met tafels voor alle camera's met daarrond tentjes voor medewerkers en juryleden. Een team van Isotta is aanwezig om technische bijstand te leveren en overal staan politieagenten om een oogje in het zeil te houden. Een medisch team staat paraat met een ambulance en op de parking van het resort staat zelfs een vrachtwagen met een mobiele decompressiekamer. Gelukkig gebeuren er geen decompressieongevallen, maar het is wel interessant om deze een keer onder leiding van het hyperbare personeel te bezoeken.

Op het strand staat voor elk land een materiaaltentje opgesteld. In de praktijk zijn die tentjes niet zo handig, want een duikuitrusting aantrekken op een zandstrand is nu eenmaal niet zo praktisch. Dat doen we toch maar in het duikcentrum. Andere teams maken creatief gebruik van het strandmeubilair. De leerlingen van de lokale school hebben vrijaf gekregen om ons te helpen met ons duikmateriaal en toezicht te houden. We schenken onze leerling het draagtasje van onze Team Belgium outfit en geven hem ook een klein zakcentje. We hebben er direct een enthousiaste supporter bij. Hij staat erop dat we het tasje signeren en even later zien we hem dolenthousiast met zijn souvenir staan pronken bij zijn vrienden.

Vanaf nu verlopen de duikdagen volgens een vaste routine. 's Morgens formatteren we onder toezicht van een WK medewerker de geheugenkaart en stellen we een specifieke datum in. Daarna wordt de camera verzegeld en maken we een eerste controle foto. Manipulatie van de camera, zoals verwisselen van lenzen of batterijen, is enkel nog toegestaan onder toezicht van een medewerker. Voor en na elke duik maken we opnieuw een controle foto. Na de laatste duik van de dag leveren we de geheugenkaart in bij de organisatie. 's Avonds mogen we die weer ophalen en kunnen we de gemaakte beelden bekijken.

De oefendag op dinsdag start voor ons met een bootduik naar Biowreck. Op deze locatie staat een gigantische koraalkolonie die tot vlak onder de oppervlakte reikt. Een ideale plek om aan het einde van de duik groothoekfoto's te maken. Helaas denken vrijwel alle andere teams daar hetzelfde over en is het daar een drukte van jewelste. Het is bijna onmogelijk om foto's te maken zonder andere duikers in beeld. Voor de wedstrijd besluiten we daarom onze strategie aan te passen. We blijven even wachten aan de oppervlakte tot alle teams vertrokken zijn en gaan dan eerst naar de ondiepe locaties. Pas daarna vertrekken we naar de dieper gelegen riffen. Deze strategie blijkt een goede keuze, want ook tijdens de rest van de duik komen we amper andere teams tegen.

Na de middag staat er een kantduik bij Biorock op het programma. Op het huisrif hadden we eerder al een zeepaardje en een hengelaarsvis gevonden. De hengelaarsvis is inmiddels vertrokken, maar we vinden wel twee zeepaardjes. Als 's avonds blijkt dat de foto's geslaagd zijn, is ons onderwerp voor de categorie visportret snel gekozen.

Wedstrijddagen

De eerste wedstrijddag is een herhaling van de oefendag van gisteren. De eerste duik bij Biowreck verloopt perfect volgens plan, maar voor de namiddag is dat niet het geval. Na het startschot merk ik dat Raphaël en Joke ook richting de zeepaardjes vertrekken. Zij hebben duidelijk hetzelfde idee als wij. Aangezien we gisteren twee zeepaardjes gespot hebben, maak ik me nog geen zorgen. Maar na een kwartiertje zoeken blijken beide dieren spoorloos verdwenen. We kunnen het ons niet permitteren om veel langer te blijven zoeken en dus moeten we ons plan aanpassen. We gaan dan maar op zoek naar naaktslakken.

Tijdens de wedstrijd geldt een zeer strikt aanraakverbod. Koraal aanraken is ten strengste verboden! Dat zijn blijkbaar geen loze woorden, want na de eerste wedstrijddag krijgen we bericht dat enkele teams een waarschuwing krijgen en mogelijk zelfs een diskwalificatie riskeren voor die duik. We moeten duidelijk extra voorzichtig zijn.

Op de tweede wedstrijddag starten we met een kantduik bij Prana Reef. Na de tegenslag gisteren moet ik opnieuw een leuk onderwerp vinden voor een visportret. De kleurrijke zeenaalden hebben geen zin om te poseren. Even verderop vind ik nog een murene. Jammer genoeg heeft die weinig zin om z'n tanden te tonen en na verloop van tijd houdt hij het helemaal voor bekeken. Aan het einde van de duik vindt Mike nog een minivisje met een parasiet op een spons. Ik moet me wel haasten, want onze luchtvoorraad staat al op reserve en we moeten met minstens 20 bar in de fles bovenkomen.

In de namiddag gaan we voor groothoek met model bij Napoleon Reef. Prachtige gorgonen in overvloed op deze locatie. Ik slaag er wel niet in om de gigantische bekerspons terug te vinden, waar we tijdens de voorbereiding al mooie foto's gemaakt hebben. Blijkbaar zijn we zo gefocust op het fotograferen dat we een beetje afgedwaald zijn. We komen ruim 200 meter van de boot boven water en moeten aan de oppervlakte tegen de stroming in terugzwemmen. We zijn duidelijk niet de enigen, want Raphaël en Joke delen hetzelfde lot.

Rond 17 uur mogen we onze geheugenkaartjes weer ophalen en tussen 20 en 22 uur moeten we onze definitieve keuze indienen. Met Raphaël en Joke spreken we af om eerst zelf een selectie te maken en daarna samen te gaan zitten om elkaar feedback te geven. We zijn weliswaar concurrenten, maar we vertegenwoordigen ook samen Team Belgium. Om alles te kunnen laten bezinken passeren we nog even langs het buffet. Daarna hakken we de knoop door en dienen we onze selectie in bij de jury. We sluiten de avond af met een drankje.

Prijsuitreiking

Op vrijdag staat er een keuzeactiviteit op de agenda: een koraalrestoratieduik of een excursie naar het binnenland. Met Team Belgium kiezen we voor dat laatste. We bezoeken de Ulun Danu Beratan tempel, de Munduk Red Coral waterval en een koffieplantage. De plantage blijkt eerder een kruidentuin te zijn, maar de interessante uitleg maakt het bezoek toch de moeite waard. 's Avonds staat er ook nog een traditionele Kecak dans op het programma.

Zaterdagvoormiddag hebben we vrij en doen we nog een duiktrip met twee duiken naar Menjangan Island, het herteneiland. Het onbewoonde eiland ligt in het West Bali Nationaal Park en staat bekend om zijn prachtige koraalriffen en steile wanden. Jammer dat dit geen wedstrijdlocatie is.

's Avonds is het dan de langverwachte prijsuitreiking. Ik behaal een mooie 4e plaats voor visportret en een 10e plaats voor groothoek zonder model. Ik ben wel een klein beetje teleurgesteld dat we in de categorie groothoek met model niet in de top 15 eindigen, zeker omdat we ons daar maximaal op gefocust hebben.

Zondagochtend zit ons avontuur er bijna op en vertrekken we weer richting België. Het WK is een unieke ervaring die we niet snel zullen vergeten. Een combinatie van sportieve spanning, prachtige natuur en geweldige kameraadschap. Of zoals Mike het zegt: de kers op de taart!